Ссылки доступа

Тожикистонда нархларнинг ошиши одамларни қашшоқликка йўлиқтирмоқда


Dushanbedagi bozordagi savdo markazlari.

Тожикистонда озиқ-овқат нархларининг кўтарилиши одамларни қашшоқликка олиб бормоқда. Кўпгина оилалар фақат энг оддий озиқ-овқат маҳсулотларини сотиб олишга мажбур. Мамлакат аҳолисининг тахминан учдан бир қисми тўйиб овқатланмасликдан азият чекмоқда.

Коронавирус пандемияси кўплаб мамлакатларда озиқ-овқат маҳсулотларининг нархини оширди. Бу чегара ёпилиши, транспорт чекловлари ва импорт ва экспортнинг белгиланган тартибидаги узилишлар билан боғлиқ. Бу айниқса, Тожикистонга катта зарба берди.

Инфляция аллақачон зўрға кун кечираётган аҳолига таъсирини ўтказди. Кўпгина оилалар зарур озиқ-овқатлардан воз кечишга ва зарур маҳсулотларни сотиб олишга мажбур. Аҳолининг тахминий учдан бир қисми тўйиб овқатланмайдиган мамлакат учун хавфли тенденция.

Бутунжаҳон озиқ-овқат дастурига кўра, Тожикистон аҳолисининг 47 фоизи кунига 1,33 доллардан кам маош олади ва аҳолининг 30 фоизга яқини доимий равишда тўйиб овқатланмайди.

Пул ўтказмаларига боғлиқ бўлган мамлакатда миллионлаб уй хўжаликлари асосий даромад манбайидан маҳрум бўлишди, чунки бу йил кўплаб меҳнат муҳожирлари Россия ва Қозоғистонга ишлашга боролмай қолишди.

Меҳнат вазирлиги маълумотларига кўра, чет элга ишлашга кетган тожикистонлик муҳожирлар сони 2020 йилда ўтган йилга нисбатан 57 фоизга камайган. Қолишга муваффақ бўлганлар ҳам қабул қилувчи мамлакатларда коронавирус чекловлари туфайли даромадларининг камайишига дуч келишди.

Апрель ойида ҳукумат фермерларга кўпроқ сабзавот ва дон етиштиришни тавсия қилди ва озиқ-овқат хавфсизлигини таъминлашда учта ҳосилни йиғиб олишга ҳаракат қилди. Шу билан бирга, Жаҳон озиқ-овқат дастурининг тадқиқотлари шуни кўрсатдики, Тожикистонда экин майдонларининг қарийб 97 фоизи тупроқ деградациясига учраган.

Ҳокимият аҳолини камида икки йил давомида озиқ-овқат маҳсулотлари билан таъминлаш учун ўзларининг ер ва уй участкалари, шунингдек иссиқхоналардан сабзавот етиштириш учун фойдаланишга чақирди.

Душанбе шунингдек, қишлоқ хўжалиги маҳсулотларининг айримларини, шу жумладан дон, картошка, дуккакли экинларни, тухум ва гўштни экспорт қилишга тақиқ қўйди.

Октябрь ойи ўрталарида Азаттйкнинг Тожикистон таҳририяти пойтахтнинг кўплаб бозорларида ўсимлик мойи ва шакар нархи 30 фоизга кўтарилганини хабар қилди. Тухум, гўшт ва гуруч каби бошқа озиқ-овқат маҳсулотлари ҳам қимматлашди. Шакар нархи 0,6 дан бир долларга, ўсимлик мойининг нархи эса литри 1,16 дан 1,55 долларга кўтарилди.

Бундай нархларнинг ошиши оддий тожикистонликларнинг оилаларига жиддий таъсир кўрсатмоқда: мамлакатда ўртача иш ҳақи 160 доллар атрофида, пенсия эса 33 долларни ташкил этади.

Аксарият тожикистонликлар, шу жумладан шаҳар аҳолиси, озиқ-овқат маҳсулотларини супермаркетларга қараганда арзонроқ бўлган бозорлардан сотиб олишади. Бозорда харидорлар одатда савдолашишлари мумкин. Истеъмолчилар нархлар доимий равишда ўзгариб бораётганидан шикоят қилмоқдалар — нархлар «деярли ҳар ҳафта» — ва огоҳлантиришсиз ва тушунтиришларсиз кўтарилмоқда.

Душанбе шаҳрида яшовчи Рустам Насриддинов оз маоши билан яшашни қандай давом эттиришни билмаслигини айтади. «Нархлар ҳар куни бир ёки икки сомонийга кўтарилади. Бунинг сабаби нима эканлигини билмайман. Ҳозир мен Душанбеда беш литрлик кунгабоқар ёғи контейнерининг нархи 7,2 долларни ташкил этишини билиб олдим », — деди Насриддинов Азаттйк билан суҳбатда.

Кўпгина истеъмолчилар тобора арзонроқ ва зарарли маҳсулотларни сотиб олишга, масалан, кунгабоқар ёғи ўрнига пахта ёғини олишга мажбур бўлишаётганини айтишади. «Мен энди тухум, гўшт ва меваларни сотиб олмайман. Ҳатто олма ҳам мен учун жуда қиммат — бир килограмми 1-1,4 доллар », — деди яна бир душанбелик.

XS
SM
MD
LG