Ссылки доступа

Тожикистон Қозоғистонга қўшимча равишда 315 миллион куб суғориш суви беради


Кайраккумское водохранилище

Тожикистон Қозоғистонга Қайроққум сув омборидан суғориш учун қўшимча равишда 315 миллион куб сув беради. Қозоғистон жанубидаги деҳқонлар, Сирдарёда сув етишмаслиги сабабли, шоли экинларини камайтиришга мажбур бўлдилар.

Қозоғистон экология, геология ва табиий ресурслар вазирининг ўринбосари Серик Кожаниёзов оммавий ахборот воситаларига шу йилнинг июнь-август ойларида Бахри Тожик сув омборидан (Қайроққум сув омбори) Қозоғистонга оқиб борадиган қўшимча сув ҳақида келишди. Унга кўра, Қайроққум сув омборининг 315 миллион куб шоли далаларини суғоришда фойдаланилади. Унга кўра Қозоғистон жанубидаги деҳқонлар, Сирдарёда сув танқислиги сабабли шоли экинларини камайтиришга мажбур бўлдилар.

Серик Кожаниёзов таъкидлашича, гуручни суғориш учун сув эвазига Қозоғистон Тожикистонга ускуналар ва ёқилғи-мойлаш материалларини етказиб беради.

Тожикистон Энергетика ва сув ресурслари вазирлигининг тасдиқлашича, 31 май куни ушбу бўлим бошлиғи Далеров Жума ва Қозоғистоннинг экология, геология ва табиий ресурслар вазири Магзум Мирзагалиев ўртасида қўшимча сув оқими тўғрисида келишувга эришилган.

Қайроққум сув омборидан Ўзбекистонга қўшимча сув чиқариш бўйича келишувга эришилганми ёки йўқми, манба бу ҳақда айтмади. Ўзбекистон раҳбари Шавкат Мирзиёев Тожикистонга сўнгги расмий ташрифи чоғида Қайроққум ГEСига ташриф буюрди. Аввалроқ у мамлакат аҳолисини 2021 йилда Ўзбекистон яна суғориладиган деҳқончилик учун жиддий сув танқислиги билан юз бериш хавфи борлигидан огоҳлантирган эди. Суғориш учун сув ҳажми 60 фоизгача пасаяди, деди Мирзиёев.

Эслатиб ўтамиз, Тожикистон ўтган ёзда Ўзбекистоннинг Қозоғистонга бўлган ўхшаш мурожаатини қондирди. Ўтган йили Ўзбекистон расмийлари Қайроққум сув омборидан қўшимча сув олиш учун 1,5 миллиард сўм (тахминан 145 минг доллар) миқдорида моддий-техника ресурслари ажратилгани ва улар миннатдорчилик белгиси сифатида фойдаланилгандан сўнг Тожикистонга берилиши ҳақида хабар беришди.

Тожикистон ҳукумати бу йил Сирдарё ҳавзасида сувнинг паст даражаси билан боғлиқ бўлган қийин сув ҳолати юзага келганини айтди. Тожикистон Фанлар академияси Музликларни ўрганиш маркази директори Абдулҳамид Қаюмов тоғларда қор жуда оз ёғгани сабабли яқинлашиб келаётган дарёларда қаттиқ сув етишмаслиги ҳақида огоҳлантиради.

Айни пайтда энергетика соҳаси фахрийси Хомижон Орипов сувни қўшни мамлакатларга сотиш вақти келди, деб ҳисоблайди, масалан, Қирғизистон ҳар ёзда Тўхтоғул сув омборидан сув ташлаб келади.

Қайроққум ГEСининг сув омбори Тожикистон ҳудудидаги энг йирик сув ҳавзаларидан биридир. Унинг узунлиги 65 километргача, кенглиги 8 дан 20 километргача ва объектнинг меъёрий даражаси 512 квадрат километрга тенг. Сув омборининг қуввати 3 миллиард 413 миллион кубометрга тенг, у электр энергиясини ишлаб чиқариш Тожикистон, Ўзбекистон ва Қозоғистон қишлоқ хўжалиги эрларини суғориш учун мўлжалланган. Тожикистонда 0,028 дан 10,5 миллиард кубометргача сув ўтказадиган 9 та сув омбори мавжуд.

XS
SM
MD
LG